कमलेश्वर धरण गीर अभयारण्याच्या मध्यभागी हिरण नदी अडवते आणि जंगलातील सर्वात मोठा जलाशय तयार करते. 1950 च्या दशकाच्या अखेरीस बांधलेले हे धरण अनेकदा गीरची जीवनरेखा म्हटले जाते: कोरड्या महिन्यांत ते त्या मोजक्या ठिकाणांपैकी एक असते जिथे पाणी नक्की मिळते, आणि प्राणी त्यानुसार इथे येतात.
हा जलाशय सर्वाधिक त्याच्या मगरींसाठी प्रसिद्ध आहे, ज्या काठावर चांगल्या संख्येने ऊन खात पडलेल्या असतात, आणि त्याच्या पाणपक्ष्यांसाठी. धरण संरक्षित क्षेत्राच्या बरेच आत असल्याने तिथपर्यंत सार्वजनिक रस्ता नाही: तुम्हाला नेमून दिलेला सफारी मार्ग योगायोगाने त्या बाजूने गेला तरच तुम्ही ते पाहता.
कमलेश्वर धरण येथे काय पाहावे आणि करावे
मगरी मोजा
मगरी काठांवर आणि बेटांवर ऊन खायला येतात, विशेषतः हिवाळ्याच्या सकाळी. गीरमध्ये बऱ्याच काळापासून मगर प्रजनन कार्यक्रम चालतो, आणि या जलाशयात परिसरातील सर्वात सुदृढ लोकसंख्यांपैकी एक आहे.
पक्षी शोधा
चित्रबलाक, पाणकावळे, तिरंदाज, बगळे आणि वर आकाशात कैकर व मत्स्यगरुड पाहा. दुर्बीण इथे आपली जागा सार्थ करते.
दृश्य न्याहाळा
तासन्‌तास बंदिस्त जंगलानंतर, मागे गीरच्या ठेंगण्या टेकड्या असलेले मोकळे पाणी हे उद्यानातील सर्वात सुंदर दृश्यांपैकी एक.
कमलेश्वर धरण येथे कसे पोहोचावे
- इथे स्वतंत्रपणे पोहोचण्याचा मार्ग नाही. धरण फक्त गीर जंगल ट्रेलच्या त्या मार्गांवर येते ज्यात ते समाविष्ट आहे, आणि मार्ग सिंह सदनमध्ये वन विभाग नेमून देतो. तुम्ही नम्रपणे विचारू शकता, आग्रह धरू शकत नाही.
- जिथे थांबण्याची परवानगी आहे तिथे अभ्यागत ठरलेल्या जागेवरून जलाशय पाहतात; वाहनातून उतरण्याबाबत तुमच्या गाइडच्या सूचना पाळा.
उपयुक्त सूचना
- पाण्याच्या कडेजवळ जाऊ नका. मगरी दिसतात त्यापेक्षा खूप चपळ असतात.
- ऊन खाणाऱ्या मगरींसाठी हिवाळ्याची सकाळ सर्वोत्तम; कोरड्या हंगामाच्या शेवटी आटलेला जलाशय पक्ष्यांना एका ठिकाणी गोळा करतो.
- धरण पाहणे तुमच्यासाठी महत्त्वाचे असेल तर एकापेक्षा जास्त सफारी घ्या — प्रत्येक फेरीला मार्ग नव्याने ठरतात.
कमलेश्वर धरण साठी सर्वोत्तम टूर
वाहन आणि गाइडच्या व्यवस्थेसह कमलेश्वर धरण पाहण्याचा सर्वात सोपा मार्ग म्हणजे ही पॅकेजेस:
जीप सफारी पॅकेज सुरुवातीची किंमत US$104 प्रति गट गुजरात: गीर राष्ट्रीय उद्यान गाइडेड जीप सफारी
गीरच्या क्लासिक सफारीसाठी खासगी ऑपरेटरचे पॅकेज: गाइडसोबत उघड्या जिप्सीतून सुमारे तीन तासांची फेरी, प्रति वाहन किमतीत. अधिकृत परमिट, जीप आणि गाइड स्वतः ठरवण्यापेक्षा हे स्पष्टपणे महाग पडते, आणि आतापर्यंतची त्याची परीक्षणे थोडी व कमी गुणांची आहेत — बुक करण्याआधी ती वाचा, आणि तुम्हाला कोणती तारीख, कोणता स्लॉट आणि कोणते परमिट मिळत आहे हे लेखी निश्चित करून घ्या. सिंह दिसण्याची हमी कधीच देता येत नाही.
- गीर जंगल ट्रेलवर उघड्या जिप्सीतून फेरी
- सहा जणांपर्यंत प्रति वाहन किंमत
- परमिटची कागदपत्रे ऑपरेटर सांभाळतो
जीप सफारी पॅकेज सुरुवातीची किंमत US$130 प्रति गट गीर राष्ट्रीय उद्यान: हॉटेल पिकअपसह लायन सफारी
वरच्या पॅकेजसारखीच सफारी, फक्त हॉटेल पिकअपची भर, ज्यामुळे पहाटेपूर्वी वाहन शोधण्याची धावपळ वाचते. लिस्टिंगचे शीर्षक काहीही सुचवत असले तरी ते वन विभाग नव्हे, खासगी ऑपरेटर विकतो. परीक्षणे फक्त दोनच आहेत आणि ती चांगली नाहीत, म्हणून नेमके काय समाविष्ट आहे ते तपासा आणि बुकिंग प्रक्रियेकडून फार अपेक्षा ठेवू नका.
- सासण परिसरातील तुमच्या हॉटेलमधून पिकअप
- जंगल ट्रेलसाठी जीप आणि गाइड
- सहा जणांपर्यंतच्या गटाची किंमत
छोटी गाइडेड सफारी सुरुवातीची किंमत US$78 सासण गीर: देवळिया सफारी पार्क जिप्सी सफारी
देवळियाची आधीच ठरवलेली जिप्सी भेट — तो कुंपणबंद इंटरप्रिटेशन झोन जिथे सिंह दिसणे जंगल ट्रेलपेक्षा कितीतरी अधिक भरवशाचे असते. GetYourGuide वरच्या गीरच्या उत्पादनांपैकी याचीच परीक्षणे अधिक चांगली आहेत, जरी ती अजूनही मोजकीच आहेत. देवळिया सहसा बुधवारी बंद असते; बुक करण्याआधी वार तपासा.
- गीर इंटरप्रिटेशन झोनची जिप्सीतून फेरी
- सिंह जवळून दिसण्याची मोठी शक्यता
- लहान मुलांसाठीही पुरेशी छोटी
